آیا رایانه های کوانتمی وجود دارند یا به زودی ساخته خواهند شد؟ (2)

یک خبری اینجا هست: http://spectrum.ieee.org/podcast/computing/hardware/dwave-aims-to-bring-quantum-computing-to-the-cloud

عنوانش اینه که شرکت D-Wave قصد داره رایانه های کوانتمی رو بصورت سرویس ابری در اختیار افراد قرار بده.

گفتم یه توضیحاتی راجع به این مطلب بدم.

بنده چند سال قبل در جریان یک بحث، دربارهء این مسئلهء رایانه های کوانتمی و ادعای و تبلیغات این شرکت (D-Wave) مقداری تحقیق کرده بودم و در این زمینه مطلب دادم. اخیرا توی وبلاگم هم در یک مقاله جمع بندی و بهش اشاره کردم: http://www.hamidreza-mz2.tk/?p=996
اون زمان کامپیوتری که این شرکت ساخته بود خیلی بدوی و ضعیف بود و ضمنا متخصصان خارجی/مستقل اون رو تایید نکرده بودن (که واقعا رایانهء کوانتمی است) و دربارش ابهام و تردیدهای جدی داشتن بخصوص که این شرکت همهء اسناد و مسائل لازم رو در اختیار محققان قرار نمیداد چون بهرحال فکر میکرد فناوری و اطلاعات محرمانه و انحصاری تجاری خودشه.

ولی الان بعد از چند سال این شرکت ادعا میکنه که نسل های بعدی رو داره میسازه و در این زمینه خیلی موفق بوده.

در این راستا بنده متن مصاحبه با مدیر شرکت D-Wave رو خوندم تا ببینم قضیه از چه قراره و تا چه حد جدی و ثابت شده است.

چیزهایی که از خوندن اون متن متوجه شدم این بود که این کامپیوتر هنوز بیشتر جنبهء تحقیقاتی داره و به اون معنا کامپیوتر کوانتمی کامل و همه کاره و قوی ای نیست. مدیرعامل خودش میگه که این رایانه الان عملیاتی رو که انجام میده سرعتش برابر با رایانه های کلاسیک است و شاید کمی بهتر از رایانه های کلاسیک (بیان خودش هم تردید و ابهام داره).
الان مثلا این رایانه که ساختن بقول خودمون RAM اش 512 بیت است! البته حافظهء رایانه های کوانتمی ساختار و کاراییش با رایانه های معمولی تفاوت داره و با واحد qbit ذکر میشه، ولی بهرحال این مقدار، حافظهء خیلی محدودی است.

البته مدیر عامل این شرکت اظهار میکنه که سرعت پیشرفت اونا در زمینهء عملی کردن رایانه های کوانتمی، در طی 10 سال، با تمام تاریخ 60 سالهء رایانه های کلاسیک برابری میکنه!
ایشون اظهار میدارند که هر سال مقدار qbit ها رو چهاربرابر خواهند کرد تاجاییکه بتونن (منظور اینکه تاوقتی که به مشکل و محدودیت اساسی برخورد نکنن).

ضمنا شرکتهایی مثل لاکهید مارتین و ناسا و گوگل که این رایانه ها رو با اون قیمت بالا خریدن فکر نکنید خبری هست. نه قضیه اینه که اولا این شرکتها خب پول دارن و این رقم ها براشون چیز زیادی نیست، دوما همیشه هزینهء زیادی برای R&D خرج میکنن و الان هم قصدشون از خرید این رایانه ها همون تست و تحقیقات و R&D در این زمینه است و اینکه نمیخوان در این زمینه ریسک کنن و احتمالا عقب بمونن.
یعنی میخوام بگم فکر نکنید الان اینا این رایانه ها رو خریدن چون توانایی این رایانه ها از رایانه های معمولی خیلی بیشتره و این شرکتها قصد دارن با این رایانه ها آشکار یا پنهان کارهای خفنی بکنن! این رایانه ها هنوز ضعیف تر و محدودتر از این حرفا هستن که باهاشون بشه کارهایی کرد که با رایانه های کلاسیک نمیشه یا بقدر کافی خوب نمیشه انجام داد.

یه چیز دیگه هم این مدیرعامل آخراش گفته و اون اینکه قصد دارن کامپیوتر کوانتمی خودشون رو از طریق یک سرویس ابری در اختیار قرار بدن تا افراد نیاز نداشته باشن که یک کامپیوتر کوانتمی بزرگ رو بخرن.
ولی بیان ایشون در این زمینه مبهم هست و اطلاعات کافی نمیده. احتمالا منظورش نسل های آیندهء این رایانه ها بوده که در ابعاد و قدرت بیشتر ساخته بشن. اگر نسل های فعلی رو بخوان اینطور در دسترس قرار بدن دقیقا نمیدونم برای چی، چون قدرت و توانایی زیاد و گسترده ای ندارن، ولی شاید بخاطر تحقیقات و موارد دیگری باشه.

ضمنا یک دلیل دیگر هم بگم که چرا میشه مطمئن بود که رایانه های کوانتمی همه کاره در ابعاد جدی هنوز ساخته نشدن.
به این دلیل که وجود این رایانه ها از نظر امنیتی دنیا رو بهم میریزه و حتی اگر احتمالش جدی بود، از مدتی قبل باید بحث و برنامه و عمل جدی در این زمینه در اینترنت و خیلی جاهای دیگه مشاهده میشد. مثلا امنیت الگوریتم RSA که امروزه برای تامین امنیت در خیلی جاها استفاده میشه و پر استفاده ترین الگوریتم رمزنگاری نامتقارن است، با رایانه های کوانتمی قوی شکسته میشه و به این شکل دنیا نمیتونه دیگه به این شکل باشه و باید خیلی چیزها عوض و جایگزین بشن.
البته مدیرعامل این شرکت به این اشاره کرده بودن که روشهای متعددی برای ساخت رایانه های کوانتمی وجود دارن که اینها اومدن و از یک روشی که زیاد مورد توجه نبوده تاحالا و روش تحقیقات زیادی نشده استفاده کرد. در این زمینه اطلاعات روشن و زیادی نداده، اما این احتمال وجود داره بنظر بنده که ساختاری که انتخاب کردن طوری هست و محدودیت های خاص خودش رو داره و شاید در مواردی مثل اجرای الگوریتم Shor برای شکستن RSA اصلا کاربرد نداره.

کلا بیش از این اطلاعات کامل و دقیق و مطمئنی نداشت و بنابراین نمیشه نظر بیشتری داد، اما تاجاییکه از گفته های صریح خود طرف برمیاد، این رایانه ها فعلا در مرحلهء تحقیقاتی هستن و مزیت و قدرت و کارایی خاص و خیلی برتری نسبت به رایانه های کلاسیک فعلی ندارن. بنابراین توصیه میشه که از جوگیری و تخیل و تصورات و شایعات بی پایه در این زمینه پرهیز نمایید :D

حالا یه چندتا مقالهء مرتبط دیگر هم هست که اگر وقت کنم سرفرصت بخونم ببینم مطلب بیشتری میتونم ارائه کنم یا نه.

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

*

شما می‌توانید از این دستورات HTML استفاده کنید: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>